From:
"Vergiftigingen" (Poisonings)
Authors: Prof.Dr.A.N.P.van Heijst and S.A.Pikaar
Medica reeks Elsevier
ISBN 90 10 04525 0
Permission to use content received 6 May 2007 by Prof.Dr.A.N.P.van
Heijst
ANTICOAGULANTIA
page 225
Casuistiek dieren:
Honden zijn zeer gevoelig voor anticoagulantia. Bij eenmalig dosis
wordt gezien: ataxie, apathie, bloedingen uit neus, bek (bloedend
tandvlees) en anus; hematurie. Ook werden bloedingen in de
achterhand gemeld. Dieren die van een door anticoagulans vergiftigd
cadaver aten vertoonden ernstige bloedingen.
Therapie: Behalve algemene maatregelen bij dieren altijd
profylactisch vit. K1 toedienen 1 mg/kg i.m.
bij intoxicatie de dosis opvoeren subc, i.m. of
i.v.
Klin.beeld: 24-36 uur na ingestie: hemorragische verschijnselen.
Weinig gevaar bij eenmalig overdosering tenzij een zeer toxisch
preparaat of een zeer grote hoeveelheid is ingenomen. Bij kinderen
wordt meermalen verlenging van de protrombinetijd en koorts gezien.
In zeldzame gevallen treden lever- en nierfunctiestoornissen
op.
Therapie: Bij ingestie van een zeer toxisch preparaat of van een
grote hoeveelheid is klinische observatie gewenst.
1. Laten drinken, daarna laten braken.
2. Toedienen Norit in limonade of water.
3. Maagspoelen en Norit achterlaten.
4. Laxeren met natriumsulfaat.
5. Protrombinetijd bepalen. Op geleide hiervan: vit. K1 (Konakion)
oraal 10-20 mg (dosering voor volwassenen) of i.v. Eventueel 4
factoren concentraat (PPSB) 4 tot 5 amp. Er bestaat geen gevaar
voor overdoosering.Bij ernstige stollingsstoornissen transfusie met
vers bloed.
- - - - - - - -
CHOLINESTERASEREMMERS
page 207
Lab. gegevens. ter bepaling van het cholinesterasegetal eventueel
naar RIV opsturen 1 ml heparine-bloed.
Bijz. Kinderen die op honde- of kattebanden sabbelden vertoonden
weinig of geen verschijnselen.
Dieren
die een band opaten vertoonden symptomen van
cholinesteraseremming.
Klin.beeld
Na ingestie: latentietijd 15-60 min.
- Muscarineachtige symptomen: tranen- en speekselvloed,
misselijkheid, braken, diarrhee, hevig zweten, bronchussecretie,
bronchospasme, nauwe pupillen, bradycardie, ECG-afwijkingen,
beschadiging myocard.
- Nicotineachtige symptomen: fasciculatie van de spieren van de
oogleden, tong. Fibrillaire spiertrekkingen kunnen paralyse van de
ademhalingsspieren en ademstilstand tot gevolg hebben.
- symptomen van het CZS: angst, verwardheid, psychotische
toestanden, hoofdpijn, ataxie, coma, convulsies,
ademhalingsstilstand..
- Hyperglycemie, glucosurie en stollingsstoornissen zijn
beschreven.
- Oplosmiddelen op basis van alifatische en aromatische
koolwaterstoffen kunnen longoedeem veroorzaken.
N.B.
1. bovengenoemde verschijnselen kunnen ook optreden na inhalatie,
huidcontact en door opname via de slijmvliezen van de ogen. Bij
oogcontact geen pupilvernauwing.
2. Bij onzekerheid: testdosis atropine volw. 0,250 of 0,500 mg i.v.
of 0,500-1,000 mg i.m. toedienen. Indien atropineachtige
verschijnselen: wijde pupillen, droge mond binnen 20 min. optreden
is er waarschijnlijk geen intoxicatie met een
cholinesteraseremmer.
Therapie: Na ingestie, alsmede wanneer er verschijnselen zijn
opgetreden na andere vorm van contact is opname met de grootste
spoed geïndiceerd.
Na ingestie:
1. Laten drinken, geen melk, daarna laten braken.
2. Toedienen Norit in limonade of water.
3. Maagspoelen en Norit achterlaten.
4. Laxeren met natriumsulfaat (geen wonderolie).
5. Goed afzuigen van het bronchussecreet.
6. Bij verschijnselen van cholinesteraseremming zo spoedig mogelijk
atropine 2 mg i.v.,
volw. deze dosis iedere 3 tot 10 min. herhalen tot volledig
atropinisatie. In de eerste uren kan 20 mg tot 80 mg nodig zijn.
etc etc etc
N.B.
1. Atropine bestrijdt de muscarine-achtige symptomen en de
symptomen van het CZS, echter niet de nicotine-achtige
verschijnselen.
2. Bij een intoxicatie met carbamaten mag uitsluitend atropine en
geen oximen worden toegediend.
3. Het oxine Toxogonin kan leverbeschadiging veroorzaken.
7. bij convulsies: diazepam (Valium)
8. Bij ademhalinginsufficiêntie als EHBO mond-op-mond-beademing.
(Cave: contact met de giftige stof.)
9. Hemoperfusie.
10. Kunstmatige ventilatie.
11. Na contact met de huid: verontreinigde kleding verwijderen (met
handschoenen). douchen, daarna flink wassen met water en zeep.
Verontreinigde kleding daarna niet laten liggen maar in zeepsop
wassen.
Contra-indicatie: Morfine of andere opiaten, fenothiazines bijv.
(Largactil), succinylcholine of xanthinederivaten (aminofylline),
epinefrine of barbituraten zijn gecontraindiceerd.
-
- - - - - - -
DITHIOCARBAMATEN
page 196
Casuïstiek dieren Na ingestie werd gemeld brakken en diarree.
Volgens literatuurgegevens werden bij honden na ingestie van grote
hoeveelheid epileptiforme convulsies gezien.
thiram veroorzaakte in dierproeven hypothermie, hypotensie,
opstijgende verlamming.
Bijz. Thiram remt de
aldehydoxydase waardoor na alcoholgebruik de acetaldehydespiegel in
het bloed stijgt.
Metam wordt in het lichaam en in de grond omgezet tot
methylisothiocyanaat. Bij gelijktijdig gebruik van alcohol kunnen
ademhalingsmoeilijkheden optreden (vooral bij Tecoram en bij
Thiram).
Klin. beeld Na ingestie: irritatie van de slijmvliezen, nausea,
braken, diarree. bij Ziram metaalsmaak in de mond.
Na inhalatie: irritatie van de bovenste luchtwegen, hoesten,
nausea, braken.
Na contact met de huid: exantheem, dermatitis.
Na contact met de ogen: tranenvloed, conjunctivitis,
blefarospasme.
Therapie Na ingestie:
1. Laten drinken, geen melk, daarna laten braken.
2. Toedienen Norit in limonade of water.
3. Laxeren met natriumsulfaat.
4. Na gelijktijdige ingestie van alcohol en/of van grote
hoeveelheden tevens maagspoelen en Norit achterlaten. In deze
gevallen is opname geïndiceerd.
Na inhalatie: uit de besmette omgeving verwijderen.
Na contact met de huid en/of ogen: minstens 15 min. spoelen met
veel stromend water.
- - - - - - - -
ETHYLEENGLYCOL
page 184
Casuïstiek dieren: Bij honden die antivries hebben gedronken,
werden lever- en nierbeschadiging, hersenoedeem en letale afloop
gemeld.
Synoniem: ethaandiol 1 -
2
Bestanddeel van: antivries en slotspray
Toxiciteit Letale dosis
ongeveer 1,4 g/kg.
Klin.beeld Na ingestie in 3 fasen
- 1ste fase na 30 min. tot 12 uur: braken (buikpijn). Hematurie
(calciumoxalaatkristallen in urine). Metabole acidose.
Neurologische verschijnselen: opwinding, verwardheid, ataxie,
sufheid, areflexie, coma, convulsies, hersenoedeem.
- 2de fase tot aan het eind van de eerste 24 uur: cardiale
verschijnselen met longoedeem. Het myocard kan zijn
aangetast.
- 3de fase na 2 ã 3 dagen: acute nierinsufficiêntie door
tubulusnecrose. Hypoglycemie, glucosurie, geen ketonurie.
Huidcontact: 2de en 3de graads brandwonden.
Therapie
In verband met de ernst van de intoxicatie is opname op een
intensive care afdeling geïndiceerd.
1. Laten drinken, daarna laten braken.
2. Toedienen Norit in limonade of water..
3. Maagspoelen en Norit achterlaten.
4. Laxeren met natriumsulfaat.
5. Kunstmatige ventilatie.
6. Afhankelijk van de spiegel hemoperfusie. De kolom moet iedere 2
uur worden vervangen. Met de hemoperfusie dient te worden
doorgegaan totdat de spiegel 500 - 1000 mg/L bedraagt, tenzij
stollingsstoornissen optreden.
7. Diurese bevorderen ca. 5 L per 24 uur (Cave:
hersenoedeem).
8. Vanaf 24 uur na ingestie detherapie met ethanol aanvangen:
ethanol 5% 2 tot 3 L in 5% glucose (volw.) per 24 uur alsinfuus;
per os is voor een volwassen patiênt van 70 kg nodig ethanol 50% 1
tot 1 1/2 ml/kg lich.gew. (bijv. sherry, jenever, whisky,
wijn).
9. Metabole acidose bestrijden met natriumbicarbonaat.
10. Vocht- en elektrolytenbalans op peil houden.
11. Kunstmatige ventilatie.
Synoniem: ethaandiol 1 - 2
Bestanddeel van: antivries en slotspray
- - - - - - - -
FENOXYAZIJNZUREN
EN FENOXYPROPIONZUREN, FENOXYVETZUURDERIVATEN page 200
Casuïstie dieren bij honden die van pas bespoten gras hebben
gegeten, werd gemeld: irritatie van de slijmvliezen van de bek,
speekselen, braken, diarree, apathie, ataxie, spierzwakte,
spierstijfheid, verlammingsverschijnselen, sufheid, convulsies,
leverbeschadiging.
bij proefdieren werd beschreven: myotonie, ventrikelfibrilleren,
lever- en nierbeschdadiging.
Metabolisme 2.4-D wordt
snel geresorbeerd en hoofdzakelijk via de nieren uitgescheiden,
zonder in het lichaam te zijn omgezet.
Bijz. De stoffen kunnen door de huid worden opgenomen.
De stoffen kunnen zijn opgelost:
1. in water, dit zijn merendeels amine- en kaliumzouten en hebben
dan een hoge pH waardoor oesophagusletsel kan optreden.
2. in petroleumderivaten en kunnen dan chemische pneumonie
veroorzaken.
Klin.beeld Na latentietijd van enige uren:
Na inhalatie: irritatie van de bovenste luchtwegen.
Na ingestie en inhalatie: naausea, braken, diarree, hoofdpijn,
koorts, spierzwakte/krampen, hypotensie, depressie CZS, depressie
van de ademhaling. Myoglobinurie, aritmieên en leverbeschadiging
zijn beschreven.
Na contact met de huid: dermatitis.
therapie
Na ingestie
1. Niet laten braken. Geen melk, maar water drinken met
Norit.
2. Afhankelijk van de hoeveelheid en oplosmiddel voorzichtig
maagspoelen bij de in water opgeloste preparaten, nadat eerst
deKNO-arts is geraadpleegd. Bij de in petroleumderivaten opgeloste
middelen: Cave aspiratie.
3. Laxeren met natriumsulfaat.
4. Bij hoge koorts geen atropine, geen salicylaten.
5. Geforceerde diurese.
6. Symptomatisch.
7. Kunstmatige ventilatie.
Na inhalatie: uit de besmette omgeving verwijderen.
Symptomatisch.
Na contact met de huid: wassen met water en
zeep.
- - - - - - - -
METHYLBROMIDE
page 203-204
Klin.beeld
Na acute inhalatie: algehele malaise, hoofdpijn, nausea, braken,
tremoren, myoclonieên, convulsies, irritatie van de bovenste
luchtwegen, cyanose, depressie CZS..
Na latentietijd van 2-28 uur (afhankelijk van de concentrtatie) kan
longoedeem optreden.
Bij subacute intoxicatie staan neurologische verschijnselen o.a.
een typisch motorisch symptomencomplex op de voorgrond.
Na contact met de huid: blaren, brandwonden,.
Na contact met de ogen: conjunctivities, corneabeschadiging.
Therapie
1. uit de verontreinigde omgeving verwijderen. Opname in ziekenhuis
voor minstens 48 uur is geïndiceerd.
2. longoedeem bestrijden.
3. bij convulsies: diazepam (Valium)
Na contact met de huid: langdurig spoelen met veel stromend water.
Behandelen als brandwonden. Methylbromide wordt door de huid
opgenomen.
Na contact met de ogen: minstens 15 min. spoelen met veel stromend
water. Oogarts raadplegen.
- - - - - -
PARAQUAT
and DIQUAT page 204-206
CASUISTIEK
DIEREN:
Dieren die aten van gras dat kort tevoren werd behandeld vertoonden
na 1 tot 3 dagen symptomen van: braken (bloed), ulceraties van de
tong, sufheid, dyspnoe, depressie van de ademhaling,
longfibrose.
Klin.beeld
Na ingestie pijn in mond en keel, speekselvloed, ulceratie van
pharynx en slokdarm, nausea, braken, diarrhee.
Degeneratieve veranderingen van lever en nieren, waardoor icterus
en oligurie. Geleidingsstoornissen van het hart.
Hemorragieên en interstitueel oedeem in de longen, sterke
proliferatie van de alveolairwanden met infiltratie, waardoor
benauwdheid, dyspnoe, later cyanose.
DIQUAT
Diquat geeft minder long-, maar meer nierafwijkingen.
Na inhalatie: neusbloedingen, irritatie van de mond en bovenste
luchtwegen, hoesten, pijn op de borst, bronchitisachtige aanvallen,
frontale hoofdpijn, braken, pijn en zwelling van de
gewrichten.
Na contact met de huid: van de onverdunde oplossing ernstige
irritatie en brandwonden. Huidabsorptie kan systemische intoxicatie
veroorzaken.
Therapie: opname intensive care afdeling.
Na ingestie
1. laten drinken (water) erna laten braken.
2. toedienen Norit in limonade of water
3. maagspoelen. In de maag achterlaten 200 - 250 ml Fuller's
(Vollers) aarde in 30% suspensie en 50% natriumsulfaat 20%
4. Iedere 2 uur 50 ml Fuller's aarde en 50 ml natriumsulfaat 20%
het best per duodonaalsonde, totdat er geen paraquat meer in de
urine aantoonbaar is.
5. Versterkte diurese (5 - 12 L per 24 uur).
6. Hemodialyse of hemoperfusie, ook bij normale nierfunctie.
7. In de eerste uren van de behandeling stikstof per neussonde
toedienen, indien de arteriêle zuurstofspanning hoger is dan 20
mmHg. gestreefd moet worden naar een PaO2 van 50 - 70 mmHg. Bij
positieve paraquatspiegel in de urine deze vorm van hypoxygene
ventilatie te vervangen door een hypoxygene gecontroleerde
artificiêle ventilatie, waarbij met behulp van stikstof en PEEP
hetzelfde doel wordt nagestreefd. Gecontroleerde beademing kan
worden gerealiseerd met behulp van spierrelaxantia, bijv. curare
200 - 400 mg per dag en diazepam (Valium) 200 - 500 mg per dag.
Doorgaan tot geen paraquat meer in urine aantoonbaar is.
8. Indien de ingestie kort tevoren ( < 72 uur) heeft
plaatsgevonden wordt toediening van methylprednisolon (Solu-Medrol)
500 - 1000 mg perdag gedurende 3 dagen aanbevolen.
9. Vitamine E (Ephynal) in een dagdosis 1000 mg i.m.
10. Indien de gewenste arteriêle zuurstofspanning ook na het
achterwege blijven van stikstof en ondanks beademng met 15 cm H2O
PEEP beneden 50 mmHg dreigt te dalen, kan artificiêle hibernatie
worden nagestreefd.
Na inhalatie: uit de besmette omgeving halen. symptomatisch
behandelen.
Na contact met de huid: langdoerig spoelen met veel stromend
water.
Na kontact met de ogen: spoelen met veel stromend water. Oogarts
raadplegen. Adhesievorming en infecties voorkomen.
- - - - - - -
SIMAZIN
page 206
VLOEIBAAR - KORRELS - SPUITPOEDER
CASUISITIEK
ANIMALS
NA INGESTIE: ATAXIE, BRAKEN, LETHARGIE, DORST, DEPRESSIE CZS,
CONVULSIES, MOTORISCHE VERLAMMING VAN DE ACHTERSTE EXTREMITEITEN,
ONREGELMATIGE ADEMHALING, DAARNA ALGEHELE VERLAMMING.
SYMPTOMEN TREDEN SOMS OP 3 WEKEN NA DE INGESTIE ALS SIMAZIN REEDS
HET ORGANISME HEEFT VERLATEN.
Klin.beeld:
Na ingestie: nausea, braken, diarrhee.
Na inhalatie: hoofdpijn boven de neuswortel, braken, diarrhee,
verwardheid.
Na contact met de ogen: matige irritatie.
Na contact met de huid: oedeem en gering erytheem.
Therapie: Na ingestie:
1. Laten drinken, daarna laten braken.
2. Toedienen norit in limonade of water.
3. Laxeren met natriumsulfaat.
4. Bij grote hoeveelheid tevens maagspoelen en Norit
achterlaten.
Na inhalatie: uit de verontreinigde omgeving verwijderen. Enige
uren bedrust.
Na contact met de huid en/of ogen: langdurig spoelen met veel
stromend water.
- - - - - - - -
STRYCHNINE
page 224
Klin.beeld: Braken,
diarrhee, onrust, opisthotonus, tonisch-clonische krampen.
Opwindingstoestand en convulsies kunnen worden afgewisseld met
somnolentie. Verlamming van het ademhalings- en
vasomotorencentrum.
Therapie: In verband met de ernst van de intoxicatie is opname op
een intensive care afdeling geindiceerd.
1. direct na indigestie: laten drinken, daarna laten braken.
2. Toedienen Norit in limonade of water.
3. Maagspoelen indien er nog geen convulsies zijn en Norit
achterlaten.
4. Laxeren met natriumsulfaat.
5. Geforceerde diurese.
6. Bij convulsies diazepam (Valium) of fenobarbital.
- - - - - - - -
TETRACHLOORKOOLSTOF
page 189
Synoniemen - - - - - - -
- - - - Bestanddeel van
Carbonii tetrachloridum - - - - koelmiddelen
Tetra - - - - - - - - - - - - - - - leverbotmiddelen (dieren)
Tetrachloormethaan - - - - - - lintwormmiddelen (obsoleet)
Tetrachloretumcarbonicum - - vlekkenwater
Metabolisme en resorptie De damp wordt door de longen zeer snel
geresorbeerd. Bij de via de tractur digestivus opgenomen
tetrachloorkoolstof geschiedt de resorptie langzamer.
Klin. beeld Kan optreden in 3 vormen:
- Anesthetische vorm: kortdurend bewustzijnsverlies c.q. coma.
Misselijkheid, benauwdheid. In ernstige gevallen convulsies,
collaps, snel tot de dood leidend waarschijnlijk ten gevolge van
bulbaire depressie of myocardinsufficiêntie. Lever- en
nierafwijkingen.
- Fulminante vorm: in enkele dagen fataal verlopend met ernstige
toxische leverbeschadiging. Afwijkingen in pons en cerebellum
kunnenn een rol spelen.
- Klassieke vorm: subacute of oligo-anurische vorm. bijna altijd
een vrij interval van 24 - 48 uur. daar de symptomen van de
buikkramen, braken en vaak koorts doen denken aan een 'acute buik'
werd soms proeflaporatomie verricht. Tevens kunnen optreden
dysfagie, myalgieên, conjunctivale bloedingen. De duur van de
pre-anurische fase ligt tussen 1 en 7 dagen. Leverbeschadiging is
vrijwel constant. Meestal extreme oligo-anurie. Hematurie,
proteïnurie. Oedeem, hypertensie. Na de periode van oligo-anurie
die 5 - 14 dagen kan aanhouden komt de diurese gewoonlijk weer op
gang.
Therapie
In verband met de ernst van de intoxicatie is opname
geindiceerd.
Na ingestie
1. Laten drinken: water. Geen melk of vetten daar
tetrachloorkoolstof in vet oplosbaar is. daarna laten braken.
2. Toedienen Norit in limonade of water.
3. Maagspoelen en Norit achterlaten.
4. Laxeren met natriumsulfaat. Geen wonderolie.
5. Bij convulsies: diazepan (Valium).
6. Geforceerde diurese indien nog geen oligurie is
opgetreden.
7. Hemodialyse is primair geïndiceerd, in de literatuur wordt
hemoperfusie aanbevolen.
8. bij vroegtijdige diagnose corticosteroïden.
9. Kunstmatige ventilatie.
N.B. Geen opiaten en/of sympathicomimetica toedienen, daar deze
stoffen ventrikelfibrilleren kunnen veroorzaken.
Gelijktijdig of chronisch alcoholgebruik maakt de prognose
ongunstiger.
Casuïstiek In de kliniek werd een ernstige intoicatie gezien bij
een patiênt die tetrachloorkoolstof had geïnhaleerd bij het
reinigen van kleding.
Een letale intoxicatie werd beschreven van een kind dat had
gekropen op een tapijt dat zojuist was gereinigd met tetra.
Bijz. Indien de vloeistof (resp. damp) in aanraking komt met vuur
of heet metaal (straalkacheltjes) kan fosgeen ontstaan, hetgeen
aanleiding kan geven tot longoedeem.